I hē te mahi a te Karauna mo te Rena e ai ki te pūrongo a te Taraipiunara o Waitangi

Ko te whakatau a Te Rōpu Whakamana i Te Tiriti o Waitangi e mea ana, kīhai te kawenga o ngā mahi a te Karauna i tāwharau i te Māori me āna tāonga i tika, ā, i raro i te Tiriti o Waitangi, he tāonga te ākau o Otaitī ki ngā kaikōkiri o tēnei kereme ohorere a te Taraipunara.

Ko te ripoata tērā i arotake i te mahingātahi a te Karauna me te Māori, whai muri i te waitohu a te Karauna i ngā whakaaenga e toru me ngā rangatira o Te Kaipuke Rena.

Ko tā ngā tono he whakatau kia utu te hunga nā rātou te kaipuke i te 27.6 miriona tāra, kia whai wāhi atu te Karauna ki te whakaaro kia tautoko i tā rātou tono taiao kia waiho te kaipuke ki te toka.

Ki te whakaaetia te tono taiao, ki te tautoko hoki te Karauna, ka riro hoki i te Karauna te 10.4 miriona tārā mō ngā iwi katoa te painga.

Hei tā te māngai nei mō te Kaporeihana o Ngāi Te Hapū, e hari ana rātou i ngā hua o te whakatau nei, ā, ka whai kiko hoki ā rātou tono ki te Kōmiti Whaiti, ki te Kōti Taiao rānei, ki te aro atu te titiro o tēnei kēhi ki ngā kōti.

Ko tā Buddy Mikaere says, "IKo tōku hiahia kia hāere ki te kōti taiao na te putanga o tēnei pūrongo ara he kōrero tēra e tautoko ana i tā matou hiahia." 

Kā hui te Kōmiti Whaiti a te Kāwanatanga e arotake ana i ngā tono taiao kia waiho te Rena ki te toka o Otaiti a te 28 o tēnei marama, ā, ka kapi ngā tono a te tuawaru o Akuhata.